Kitap Analizi
How to Make Money in Stocks
Bu konuyu anlamadan önce
William O'Neil'in CAN SLIM sistemini anlattığı, 1988'den beri basılan; hisse seçimini kazanç büyümesi ile fiyat/hacim davranışını birleştirerek yapan klasik büyüme yatırımı kitabı.
İlgili Mimar: William J. O'Neil
Konu Özeti
"How to Make Money in Stocks: A Winning System in Good Times or Bad", William J. O'Neil'in CAN SLIM sistemini kitap olarak anlattığı eser. İlk baskısı 1988'de McGraw-Hill'den çıktı, sonraki yıllarda genişletilerek yeniden basıldı (dördüncü baskı 2009). Aktarıldığına göre sistem, onlarca yıl geriye giden bir piyasa kazananları incelemesinden doğdu: büyük yükselişlerden önce hangi hisselerin hangi ortak özellikleri taşıdığına bakılmış.
Kitap üç fikir etrafında ilerler. Birincisi hisse seçimi: güçlü ve hızlanan kazançları (kazanç ivmesi) olan, sektörünün öncüsü bir lider hisse aramak. İkincisi zamanlama: fiyatın bir taban formasyonundan (kupa-kulp formasyonu gibi) çıkışının, artan hacimle pivot noktasında gerçekleşip gerçekleşmediğine bakmak. Üçüncüsü disiplin: kaybı küçükken sınırlamak (%8 zarar-kes kuralı).
Genel piyasanın yönü de ayrı bir başlıktır. O'Neil'in çerçevesinde hisselerin çoğu piyasanın yönünü izlediği için, endeksin yüksek hacimli düşüş günleri (dağıtım günleri) tek tek hisseler kadar izlenir. Kitaptaki grafik örnekleri, geçmişin büyük kazananlarının yükselişten önceki fiyat yapılarını göstererek bu fikirleri somutlaştırır.
Ana Çıkarımlar
Büyük kazananların ortak izleri aranır
O'Neil, geçmiş büyük yükselişlerden önce tekrar eden özellikleri — güncel ve yıllık kazanç, yenilik, talep, liderlik, kurumsal ilgi ve piyasa yönü — yedi harfte toplar.
→ CAN SLIM'i okuKazanç büyümesi kadar hızlanması da sorulur
Kazancın artıyor olması tek başına yetmez; artış hızının dönemden döneme yükselip yükselmediği ayrı bir soru olarak ele alınır.
→ Kazanç İvmesi'ni okuZamanlama, taban formasyonunun kırıldığı noktada aranır
Kitap, fiyatın kupa-kulp gibi bir tabanda sıkışıp artan hacimle çıkışını bir tetik olarak ele alır; bu seviyeye pivot noktası denir.
→ Pivot Noktası'nı okuKayıp küçükken sınırlanır
Sistemin ayrılmaz parçası olarak, alım fiyatının yaklaşık %7-8 altında çıkmayı öngören mekanik bir kural anlatılır. Bu bir tavsiye değil, anlatılan yöntemin bir bileşenidir.
→ %8 Zarar-Kes Kuralı'nı okuKitabın sorularını kendi rakamlarınla yan yana gör
Kazanç, satış, marj, göreli performans ve hacim gibi soruları bir hisse için yan yana görmek istersen, puan ya da al-sat yönü vermeyen Büyüme Hissesi Röntgeni bunu sağlar.
→ Büyüme Hissesi Röntgeni'ni dene
Nerede Temkinli Olmalısın
Kitaptaki örneklerin ağırlığı, sonucu bilinen geçmiş kazananlardır. Bu, bir sistemin tutarlılığını göstermekten çok, geriye bakınca desen bulmanın ne kadar kolay olduğunu da hatırlatır (geriye dönük yanlılık): aynı özellikleri taşıyıp yükselmeyen hisseler örneklerde pek görünmez.
Bir yöntemin kitapta anlatılması ile uygulamadaki sonuçları her zaman örtüşmeyebilir. Aktarıldığına göre O'Neil'in 1990'ların başındaki bir yatırım fonu aynı dönemde S&P 500'ün belirgin gerisinde kaldı ve kapatıldı. Yani kitap bir kâr garantisi değil, bir yöntem anlatımıdır.
Ölçütler ve örnekler ağırlıkla ABD piyasası ve belirli piyasa dönemleri için kurulmuştur; Borsa İstanbul gibi başka piyasalarda aynı eşiklerin aynı sonucu vereceği varsayılamaz. Geçmişte işleyen bir sistem geleceği garanti etmez.