Toplam Getiri Takası (Total Return Swap)

Toplam getiri takası (total return swap), bir tarafın bir referans varlığın (örneğin bir hissenin) toplam ekonomik getirisini diğer tarafa aktardığı türev sözleşmedir. AB'nin menkul kıymet finansman işlemleri tüzüğündeki tanıma göre aktarılan getiri; faiz ve ücret gelirini, fiyat hareketlerinden doğan kazanç ve kayıpları ile kredi kayıplarını kapsar. Varlığın kendisi el değiştirmez.

Mekanizma

Getiriyi alan taraf varlığa sahip olmadan fiyat değişiminin ekonomik sonucunu üstlenir. Fiyat aleyhine hareket ettiğinde karşı taraf teminat (marj) isteyebilir; lehine hareket ettiğinde alıcı teminat talep edebilir. SEC'in bir dava şikâyetinde aktardığına göre bankalar bu sözleşmeleri sunarken kendi risklerini kapatmak için referans hisseyi piyasadan satın alabilir; şikâyet bunu sektör uygulaması olarak anlatır.

Varsayımsal örnek

Bir hissenin fiyatı 100 TL olsun ve bir yatırımcı 1.000 adetlik hisseye referanslı bir sözleşme yapsın. Fiyat 110 TL'ye çıkarsa karşı taraf 10.000 TL fark öder; 90 TL'ye inerse yatırımcı 10.000 TL öder. Sözleşme boyunca fark, teminat hesabına yansıtılır. Rakamlar yalnızca anlatım içindir.

Sınırları

Sözleşme iki taraf arasında yapıldığı için ayrıntılarını yalnızca taraflar bilir; kamuya açıklama yükümlülükleri ülkeye ve sözleşmeye göre değişir. Teminat oranı düşükse küçük bir fiyat hareketi sermayeye göre büyük kazanç ya da kayıp doğurur; bu, kaldıraç etkisidir. Karşı taraf riski de ayrı bir unsurdur: sözleşme bitmeden taraflardan biri yükümlülüğünü yerine getiremezse diğer taraf zarar edebilir. Tanım genel bilgilendirme amaçlıdır ve bir alım-satım kararına dair tavsiye içermez.