Finansal Sözlük
Değer Artış Kazancı
Bir gayrimenkul, hisse senedi ya da başka bir varlığın elden çıkarılmasından, alış ve satış fiyatı arasındaki farktan doğan kazançtır.
Değer Artış Kazancı = Satış Fiyatı − (Alış Fiyatı × Endeksleme Katsayısı)
Bir varlığı aldığın fiyattan daha yüksek bir fiyata sattığında oluşan fark, "değer artış kazancı" olarak adlandırılır ve belirli koşullarda gelir vergisine tabi olabilir. Gayrimenkul, hisse senedi, döviz gibi farklı varlık türleri için farklı istisna ve hesaplama kuralları geçerlidir.
Somut bir örnek
2020 yılında 500.000 TL'ye alınan bir gayrimenkulün 2026'da 1.200.000 TL'ye satıldığını düşün. Düzeltme yapılmadan bakıldığında nominal kazanç 700.000 TL'dir. Ama bu sürede Yİ-ÜFE endekslemesi ile alış maliyeti güncellenirse, vergiye tabi kazanç bu 700.000 TL'den belirgin şekilde düşük çıkabilir — çünkü kazancın bir kısmı gerçek değer artışı değil, enflasyonun bir yansımasıdır.
Birden fazla alım varsa
Aynı varlıktan farklı zamanlarda, farklı fiyatlardan alım yapıldıysa, hangi lotun satıldığını belirlemek için genelde FIFO kuralı uygulanır — önce alınanın önce satıldığı varsayılır, bu da hangi maliyetin esas alınacağını belirler.