Finansal Sözlük
Tam Mükellef / Dar Mükellef
Türkiye'de yerleşik olup dünya genelindeki tüm gelirinden vergilendirilen kişiler 'tam mükellef', Türkiye'de yerleşik olmayıp sadece Türkiye kaynaklı gelirinden vergilendirilenler 'dar mükellef' olarak tanımlanır.
Vergi mükellefiyeti, kişinin nerede "yerleşik" sayıldığına göre iki kategoriye ayrılır. Tam mükellef, Türkiye'de yerleşik kabul edilen kişileri kapsar — bu kişiler, dünyanın neresinde kazanmış olurlarsa olsunlar, gelirlerinin tamamı üzerinden Türkiye'de vergilendirilir. Dar mükellef ise Türkiye'de yerleşik olmayan ama Türkiye kaynaklı bir geliri olan kişileri kapsar.
Somut bir örnek
Yurt dışında yaşayıp orada maaşlı çalışan, ama aynı zamanda BİST'te hisse senedi alım satımı da yapan bir kişiyi düşün. Bu kişi Türkiye'de yerleşik sayılmıyorsa dar mükelleftir — sadece BİST işlemlerinden elde ettiği kazanç Türkiye'de vergiye tabi olur, yurt dışındaki maaş geliri Türkiye'yi ilgilendirmez. Aynı kişi Türkiye'ye taşınıp yerleşik hale gelirse, artık tam mükellef olur ve dünya genelindeki tüm geliri Türkiye'de beyana tabi hale gelir.
Çifte vergilendirme riskiyle ilişkisi
Birden fazla ülkede farklı statülerde değerlendirilme riski taşıyan kişiler için, çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmaları bu belirsizliği çözmede kilit rol oynar.