Net Borç/FAVÖK

Bir şirketin ne kadar borçlu olduğunu anlamak için sadece toplam borç rakamına bakmak yeterli değil — elindeki nakit ve bu borcu ödemesini sağlayacak faaliyet gücü de resme dahil edilmeli. Net Borç/FAVÖK, toplam borçtan nakit ve nakit benzerlerini düşerek "net borcu" bulur, sonra bunu şirketin FAVÖK'üne böler — sonuç, şirketin mevcut faaliyet performansıyla net borcunu kabaca kaç yılda kapatabileceğini gösterir.

Somut bir örnek

Bir şirketin toplam borcu 800.000.000 TL, elindeki nakit 200.000.000 TL, yıllık FAVÖK'ü 150.000.000 TL olsun. Net borç (800 milyon eksi 200 milyon) 600.000.000 TL'dir; bunu FAVÖK'e böldüğünde Net Borç/FAVÖK oranı 4 çıkar — yani şirket, mevcut faaliyet performansıyla net borcunu kabaca 4 yılda kapatabilecek durumdadır.

Borç/Özkaynak Oranı'ndan farkı

Borç/Özkaynak oranı, borcu şirketin defter değerine göre ölçer — Net Borç/FAVÖK ise borcu, şirketin gerçekten nakit üretme kapasitesine göre ölçer. İkisi farklı sorulara cevap verir: biri "borç, sermaye yapısına göre ne kadar ağır?", diğeri "bu borç, şirketin ürettiği nakitle ne kadar sürede kapanır?"

Hangi seviyeler yüksek sayılır?

Kesin bir eşik yok, ama pratikte 2-3 kat aralığı çoğu sektörde makul kabul edilirken, 4-5 katın üzeri genelde artan bir kaldıraç riskine işaret eder. Sermaye yoğun sektörlerde (enerji, altyapı gibi) bu eşikler biraz daha yüksek olabilir — bu yüzden oranı, aynı sektördeki benzer şirketlerle karşılaştırmak daha anlamlı sonuç verir.

Neden önemli?

Yüksek bir Net Borç/FAVÖK oranı, şirketin faiz oranları yükseldiğinde veya faaliyet karlılığı geçici olarak düştüğünde borç yükümlülüklerini karşılamakta zorlanabileceğine işaret eder. Bu yüzden özellikle kaldıraçlı şirketleri incelerken, sadece kârlılığa değil, bu orana da bakmak faydalıdır.