Finansal Sözlük
Rüçhan Hakkı
Bir şirketin sermaye artırımına gitmesi durumunda, mevcut hissedarlarına yeni çıkarılacak hisseleri öncelikli olarak ve genellikle piyasa fiyatının altında bir fiyattan satın alma hakkı tanımasıdır.
Bir şirket yeni sermaye artırımına gittiğinde (yeni hisse ihraç ettiğinde), mevcut hissedarların şirketteki sahiplik oranı "sulanma" riskiyle karşı karşıya kalır — dolaşımdaki hisse sayısı artınca, her bir hissenin temsil ettiği pay küçülür. Rüçhan hakkı, bu sulanmayı dengelemek için mevcut hissedarlara, yeni hisselerden kendi mevcut oranları kadarını, genelde piyasa fiyatının altında bir fiyattan alma önceliği tanır.
Neden piyasa fiyatının altında?
İndirimli fiyat, hissedarları bu hakkı kullanmaya teşvik eder — böylece şirket ihtiyaç duyduğu sermayeyi toplarken, mevcut hissedarlar da sahiplik oranlarını (isterlerse) koruma imkanı bulur.
Hak kullanılmazsa ne olur?
Rüçhan hakkını kullanmayı tercih etmeyen bir hissedar, o oranda sulanmayı kabul etmiş olur — sahip olduğu hisse sayısı değişmez, ama şirketteki yüzdesel payı küçülür. Bazı piyasalarda rüçhan hakları kendi başına, ayrı bir kağıt olarak da alınıp satılabilir.