Temel Hesaplayıcılar
Borcun Reel Maliyeti Hesaplayıcı
Sabit faizli bir borcun, enflasyon karşısında geri ödeyeceğin tutarın gerçek (reel) değerini ve borçlu açısından reel kazanç ya da kaybı hesaplar. Mantığını Enflasyonist Ortamda Borçlanma Sanatı yazısında anlatmıştık.
Borcun Reel Maliyeti Hesaplayıcı
Nominal geri ödeme
130.000 ₺
Reel (bugünkü) karşılığı
89.655 ₺
Borçlu açısından reel kazanç
10.345 ₺
Enflasyon nominal faizin üzerinde — geri ödeyeceğin tutarın gerçek değeri, aldığın tutardan küçük.
Yaklaşık reel faiz
%-15,0
Nominal faiz − enflasyon
Hassas (bileşik) reel faiz
%-10,3
Fisher denklemiyle
Bu sonuç ne anlama geliyor? Girdiğin faiz ve enflasyon varsayımıyla, geri ödeyeceğin tutarın bugünkü (reel) karşılığı ve borçlu açısından reel kazanç/kayıp.
Ne anlama gelmiyor? Gerçekleşecek enflasyonun tahmini değil — hangi oranı girersen sonuç ona göre değişir.
Borcun İki Yüzü: Nominal ve Reel
Bir borcu geri ödediğinde, bankaya iade ettiğin TL tutarı (nominal geri ödeme) her zaman anlaşılan faiz oranına göre büyür. Ama bu tutarın gerçek alım gücü, aynı dönemde işleyen enflasyona bağlı olarak değişir — nominal olarak büyük görünen bir geri ödeme, reel olarak aslında borç aldığın günkü tutardan daha küçük olabilir.
Nominal Geri Ödemeyi Bugüne İndirmek
Hesaplayıcı önce borcun vade sonunda nominal olarak ne kadara çıkacağını bulur, sonra bu tutarı enflasyonla bugünkü değerine indirger. Aradaki fark, borçlunun reel olarak kazandığı ya da kaybettiği tutardır — enflasyon nominal faizin üzerine çıktığında, borçlu aslında reel olarak kazançlı çıkabilir.
Enflasyonun Faizi Geride Bıraktığı Nokta
"Borçlu reel kazanç" satırı pozitifse, enflasyon senin ödediğin faizden daha hızlı işlemiş demektir — geri ödediğin tutarın alım gücü, aldığın tutardan daha düşüktür. Bu, sabit faizli borcun neden bazı enflasyonist dönemlerde borçlu lehine işleyebildiğini somut olarak gösterir.
Sıkça Sorulan Sorular
Borçlu için enflasyon her zaman avantajlı mı?
Hayır — sadece sabit faizli, enflasyonun altında kalan bir faiz oranıyla alınmış borçlarda geçerli bir avantajdır. Değişken faizli ya da enflasyona endeksli bir borçta bu dinamik işlemez, çünkü faiz de zamanla enflasyonu takip eder.
Bu araç borçlanmayı teşvik mi ediyor?
Hayır. Sadece belirli bir senaryodaki matematiği gösteriyor — borçlanma kararı, faiz oranı dışında ödeme gücü, gelir istikrarı ve borcun amacı gibi birçok faktöre bağlıdır.