Finansal Sözlük
Göreceli Getiri Tuzağı
Bir yatırımcının performansını mutlak kayıp/kazanç yerine bir kıyaslama endeksine göre değerlendirmesi, endeks düşerken 'daha az kaybetmeyi' başarı sayması eğilimidir.
Endeks yılı %20 kayıpla kapatırken, bir fon %15 kayıpla kapatırsa, bu genelde "endeksin üzerinde performans" olarak kutlanır. Ama fon yatırımcısının cebinden yine de gerçek bir para çıkmıştır — göreceli getiri tuzağı, bu %5'lik "başarıyı" gerçek bir kazanç gibi hissetmeye başlamaktır.
Neden bir tuzak?
Göreceli performans ölçütü, kurumsal fon yönetimi için makul bir karşılaştırma aracı olabilir — ama bireysel bir yatırımcı için asıl soru "endeksten iyi miydim" değil, "param büyüdü mü, küçüldü mü"dür. Bu iki soruyu karıştırmak, gerçek bir zararı psikolojik olarak "kabul edilebilir" hale getirebilir.
Mutlak getiri karşı duruşu
Seth Klarman gibi mutlak getiri odaklı yatırımcılar, bu çerçeveyi bilinçli olarak reddeder — hedefleri endeksi belli bir marjla geçmek değil, sermayeyi mutlak olarak korumak ve büyütmektir. Bu duruş genelde daha temkinli pozisyon almayı, hatta gerekirse nakitte beklemeyi gerektirir — endeksle yarışan bir fon bunu genelde göze alamaz.
Kendi portföyünde nasıl fark edersin?
Basit bir test: "Param bu yıl kaybetti mi?" sorusuna "evet ama endeksten az kaybettim" diye cevap veriyorsan, göreceli getiri çerçevesine kaymışsın demektir. Bu, otomatik olarak yanlış bir strateji anlamına gelmez — ama hangi soruya cevap verdiğini bilerek karar vermek daha sağlıklıdır.